Słownik ważniejszych terminów wydawniczych

Ważniejsze określenia wydawnicze. - 5.0 out of 5 based on 3 reviews
Ocena użytkowników:  / 3
SłabyŚwietny 

 

adjustacja

przygotowanie materiału redakcyjnego do druku.

- redakcyjna opracowanie merytoryczne i stylistyczne treści.

- techniczna oznaczenia, uwagi i wskazówki techniczne dotyczące sposobu składania, łamania i drukowania.

akapit

1. Wcięcie na początku nowego ustępu w tekście;

2. Partia wierszy rozpoczynająca się wierszem akapitowym a zakończona wierszem końcowym.

autor

osoba (lub ciało zbiorowe - organizacja, instytucja, grupa osób) będąca głównym twórcą intelektualnej czy też artystycznej zawartości utworu. Z różnej formy autorstwa wynika indywidualna (autorstwo indywidualne) lub zbiorowa (autorstwo korporatywne) odpowiedzialność za treść i formę utworu, a także zakres pożytków wynikających z prawa autorskiego .

broszura

wydawnictwo zwarte o objętości do 48 stron; szyte przez grzbiet lub z boku, oprawione w miękką kartonową okładkę lub papier; ma zwykle jedną kartę tytułową, a tytuł jest często umieszczany na okładce. Pierwszymi broszurami były druki polemiczne w czasach reformacji. Potocznie broszurą nazywa się każdą cieńszą książkę oprawioną w papierową lub niezbyt sztywną kartonową okładkę.

Copyright by …

prawa autorskie zastrzeżone przez..., formuła umieszczana wraz z nazwą właściciela praw autorskiech (nie zawsze jest nim autor) i wskazaniem roku pierwszego wydania na karcie tytułowej lub na odwrocie karty tytułowej.

czcionka (fonty)

potocznie zapis kroju pisma w postaci cyfrowej. Kompletny zestaw wszystkich liter alfabetu, cyfr, znaków interpunkcyjnych i znaków specjalnych zawartych w danym kroju pisma. Początkowo, gdy pojedyncze czcionki były obrazkami pojedynczych znaków (glifów ) o określonym rozmiarze, na jeden zestaw składały się czcionki tylko jednego rozmiaru. Wraz z rozpowszechnieniem się fontów wektorowych, które z samej swojej natury są skalowalne, rozmiar stracił na ważności. Obecnie pojedynczy font to najczęściej zestaw czcionek danego kroju (np. Arial) i odmiany (np. Pogrubiony). Czyli "Arial Pogrubiony" i "Arial Kursywa", to dwa różne fonty jednego kroju Arial.

Kroje czcionek i fontów można klasyfikować wedle cech ich wyglądu, czasu powstania, pochodzenia, przeznaczenia i innych kryteriów.

Podstawowe grupy krojów uszeregowane ze względu na wygląd znaków przedstawiają się następująco:

1) kroje jedno- i dwuelementowe,

2) kroje szeryfowe i bezszeryfowe,

3) kroje o stałej szerokości znaku i proporcjonalne.

Poza tymi wyróżnić można także tzw. pisanki , czyli kroje przypominające pismo odręczne, oraz ksenotypy – kroje swym wyglądem znacznie odbiegające od klasycznych wzorów, wykorzystujące takie środki jak deformacje liter czy złudzenia optyczne.

Krój jednoelementowy (lub linearny) – krój pisma, w którym litery (i oczywiście wszystkie pozostałe znaki) są zbudowane z kresek tej samej szerokości (czyli grubości). Przykładami takiego kroju są: Helvetica , Arial, Tahoma. Krój dwuelementowy – w odróżnieniu od kroju jednoelementowego, kreski stanowiące znaki mogą różnić się szerokością, np. wszystkie pionowe są innej szerokości niż poziome, lub też gdy szerokość tych kresek zmienia się płynnie, dowolnie według uznania ich projektanta. Przykładami takiego kroju są: Clarendon, Times Roman.

Krój szeryfowyszeryfy to ozdobne, krótkie kreski stosowane w wielu krojach pisma do zwiększenia dekoracyjności danego fontu. Najczęściej są to poziome kreski będące stopkami liter, ale mogą występować również w innych miejscach znaków. Jeżeli dany font został zaprojektowany z wykorzystaniem szeryfów, to są one konsekwentnie stosowane w całym zestawie znaków pisarskich danego fontu, a w szczególności leżą one we wszystkich znakach na tej samej linii. Pismo szeryfowe wywodzi się od kutych w kamieniu napisów starożytnego Rzymu, a szeryfy i zróżnicowane grubości linii symbolizują ślad dłuta kamieniarskiego.

Krój bezszeryfowy – krój pisma pozbawiony szeryfów. Przy określaniu krojów pisma, niezależnie od platformy komputerowej oraz wersji językowej oprogramowania, często stosowane są pochodzące z języka francuskiego określenia: serif oraz sans serif. Pierwsze oznacza szeryfy, a drugie bez szeryfów. Szeryfy są co prawda ozdobnikami, ale nie zmienia to faktu, że szeryfowe kroje pisma należą do podstawowych fontów, stosowanych w bieżącej pracy do łamania tekstu, na równi z bezszeryfowymi. Zarówno fonty jedno- jak i dwuelementowe mogą być szeryfowe lub bezszeryfowe, ale konkretny font tylko: szeryfowy lub bezszeryfowy (i tak samo: jedno- lub dwuelementowy). Przyjmuje się, że łatwiej czyta się tekst jednolity wydrukowany krojem szeryfowym. Tekst na ekranie lepiej czyta się wyświetlony krojem bezszeryfowym. Także duże napisy (np. na bannerach) lepiej drukować krojem bezszeryfowym.

czytnik e-booków

Inaczej: czytnik książek elektronicznych (lub: czytnik e-książek, czytnik e-booków, e-czytnik) – urządzenie cyfrowe lub oprogramowanie utworzone (dedykowane) w celu wyświetlania i czytaniaksiążek elektronicznych (e-book) i czasopism (e-gazeta) oraz wszelkich dokumentów wizualnych (głównie piśmienniczych) w formie elektronicznej. W przypadku urządzenia cyfrowego, jest ono wyposażone w wyświetlacz, zrealizowany najczęściej w technologii papieru elektronicznego oraz pamięć wewnętrzną. Program przeznaczony do czytaniaksiążek elektronicznych korzysta z wyświetlacza i pamięci urządzenia, na którym jest zainstalowany. E-czytnik umożliwia nie tylko czytanie e-booków czy e-gazet ale wszelkiego rodzaju plików tekstowych (i często graficznych) w przynajmniej jednym (najczęściej wielu) z formatów, takich jak: TXT, EPUB, Mobi (PRC/MOBI/AZW), FB2, HTML, PDF, RTF, DOC, PDB, DjVu, JPG i innych. Ponadto czytnik zwykle umożliwia odsłuchiwanie e-książek, poprzez odtwarzanie audiobooków. Dane mogą być przesyłane poprzez łącze USB, WiFi czy 3G oraz przechowywane w pamięci wewnętrznej urządzenia i na karcie pamięci. Czytnik powinien posiadać również zdolność wyświetlania książek elektronicznych zabezpieczonych za pomocą DRM, ze względu na obecną powszechność ich stosowania, pomimo słabej skuteczności tej metody

druk

1. Wyrób wykonany w drukarni, np. książka , akcydens lub opakowanie z nadrukiem.
2. Potoczna, niewłaściwa nazwa procesu drukowania.

dywiz

krótka kreska pozioma używana przy przenoszeniu wyrazów i łączeniu wyrazów kilkuczłonowych (inaczej przenośnik lub łącznik);

- łącznik;

- znak przeniesienia części wyrazu z jednego wiersza do drugiego.

ebook

(także: eBook, książka elektroniczna lub publikacja elektroniczna, e-książka) – treść zapisana w formie elektronicznej, przeznaczona do odczytania za pomocą odpowiedniego oprogramowania zainstalowanego w urządzeniu komputerowym (np. komputer osobisty) lub za pomocą oddzielnego, autonomicznego urządzenia (czytnik książek elektronicznych, telefon komórkowy, mp4 czy palmtop). Publikacja elektroniczna jest niekiedy ujmowana szerzej, gdyż obejmuje materiały elektroniczne niebędące książkami, jak choćby systemy pomocy. Trudno przeprowadzić precyzyjną klasyfikację i w gruncie rzeczy można przyjmować rozmaite zakresy definicji publikacji i książek elektronicznych. Można jednak przyjąć, że ta ostatnia jest przeniesieniem klasycznej książki czy czasopisma do świata urządzeń komputerowych, co wyraża się choćby w nazwie. Wskutek zacierania się granic między zakresami mediów, tradycyjna książka jest wydawana na papierze, ale niekiedy towarzyszą jej materiały audiowizualne, zawarte na płytach czy kasetach, zaś książka elektroniczna z natury łączy tekst z multimediami, co zawdzięczać można jednolitości elektronicznego medium.

Książki elektroniczne, a właściwie urządzenia i oprogramowanie do ich pobierania i odtwarzania, mają szereg zalet:

- Dostępność – aby zdobyć e-booka, wystarczy że masz dostęp do internetu. Nie ograniczają go nakłady, limit umowy z danym wydawnictwem itd. Dzięki temu jest coraz większa oferta dostępnych tytułów.

- Cena – niższy koszt pozyskiwania informacji (gazet, książek, podręczników szkolnych, prac naukowych itd.), jeśli nie liczyć, rzecz jasna, jednorazowych kosztów sprzętu

- Dostawa – nie ogranicza nas cierpliwość na doczekanie się wysyłki.

- Płatność – e-booki pozwalają wymienić pieniądze za pośrednictwem internetowej strony banku.

- Kopia – w razie wydrukowania e-booka do własnych celów, kiedy się on zniszczy zawsze można utworzyć kopię.

- Objętość – łatwa archiwizacja i dostęp do dużej ilości książek. Znikają problemy z przechowywaniem i niepotrzebną makulaturą. Nieograniczona praktycznie objętość elektronicznych materiałów.

- Interaktywność – łączenie najrozmaitszych typów mediów w jednolitej postaci elektronicznej, niemożliwe do uzyskania w tak szerokim zakresie w książce tradycyjnej. Poza tym, system nawigacyjny i wyszukiwawczy nieporównanie bogatszy i skuteczniejszy niż w książce tradycyjnej.

- Konfiguracja – e-booki pozwalają na prostą zmianę rozmiaru tekstu.

- Ekologia – brak ściętych drzew, potrzebnych do przerobienia na papier.

- Forma – e-booka można własnoręcznie wydrukować

- Do wielorakiego użytku – np. ułatwienie dostępu do informacji dla milionów osób o fizycznych upośledzeniach.

- Zysk – z ww. powodów

- Łatwe do wyprodukowania

- Eliminacja korupcji

- Aktualność informacji – którą zawdzięczamy przede wszystkim Internetowi.

egzemplarz obowiązkowy

egzemplarz dostarczany nieodpłatnie przez drukarnię (wytwórcę) lub wydawcę uprawnionym do otrzymania go bibliotekom na podstawie przepisów prawnych. Obecnie egzemplarze obowiązkowe mają za zadanie przede wszystkim zabezpieczenie egzemplarza archiwalnego całości produkcji narodowej, są podstawą rejestracji druków i statystyki wydawniczej (tzw. ISBN). Z krajów europejskich jedynie Holandia, Szwajcaria i Watykan nie posiadają aktów prawnych dotyczących egzemplarzy obowiązkowych. Obowiązek dostarczania egzemplarzy obowiązkowych nie dotyczy druków przeznaczonych wyłącznie do użytku służbowego. W Polsce od 1780.

epub (skrót od: electronic publication)

otwarty standard, oparty na języku XML , służący do publikowania elektronicznych książek (e-booków). Jest to bezpośredni następca rozwijanego wcześniej formatu Open eBook. Tworzone w nim książki nie mają podziału na strony, choć istnieje możliwość wyświetlania na marginesie numeru strony pochodzącego z książki drukowanej. Format ten jest coraz szerzej stosowany w czytnikach książek elektronicznych. EPUB stał się oficjalnym standardem International Digital Publishing Forum (IDPF) we wrześniu 2007 r., zastępując starszy standard Open eBook.

format

wielkość, wymiary papieru, książki, kolumny składu;

- albumowy format, w którym szerokość wyrobu jest większa od długości;
- druku wymiary szerokości i długości w jednostkach miary metrycznej arkusza papieru przeznaczonego do druku;
- składu wymiary składu zecerskiego podane w jednostkach miary typograficznej;

- znormalizowany format papieru lub tektury ustalony normą.

format książki

pojęcie określające długość i szerokość książki, powstałe wraz z pojawieniem się jej w formie kodeksu. Format bibliograficzny wprowadzony został z chwilą wynalezienia i zastosowania papieru do pisania ksiąg; zależy od tego, ile razy arkusz papieru (odpowiadający rozmiarami rozpiętości ramion papiernika) został złożony. I tak 1° (plano) – arkusz nie został złożony i ma 2 stronice, czyli 1 kartkę; 2° (folio) – arkusz złożony 1 raz i ma 4 stronice, czyli 2 karty; 4° (quarto) – złożony 2 razy i ma 8 stronic czyli 4 karty; 8° (octavo) – złożony 3 razy i ma 16 stronic, czyli 8 kart. Normalizacja formatów papieru spowodowała że format bibliograficzny zastąpiono formatem bibliotecznym, o którym decyduje długość grzbietu książki: 16° do 20 cm, 8° od 20 do 25 cm, 4° od 25 do 35 cm, 2° powyżej 35 cm.

format papieru

międzynarodowy standard rozmiarów arkuszy papieru stosowany głównie w poligrafii; wydzielono trzy szeregi formatów oznaczone literami A, B i C; towarzysząca literom cyfra (0, 1, 2, 3...) oznacza, ilukrotnie arkusz wyjściowy (oznaczany A0, B0, C0) został zgięty w środku dłuższego boku; szereg A (A0 ma wymiary 841x1189 mm) jest stosowany gł. w drukach typu urzędowego: rachunki, dokumenty, stronice maszynopisu (A4; szereg B (B0 ma wymiary 1000x1414 mm) jest stosowany gł. do druku książek i gazet; szereg C (C0 = 917x1297 mm) w produkcji kopert, obwolut, skoroszytów itp

format publikacji

formaty , w których udostępnia się publikacje elektroniczne. Najczęściej spotykane to: TXT (niesformatowany tekst), EPUB, Mobi, FB2, HTML (ang. HyperText Markup Language), PDF , RTF (ang. Rich Text Format ), DOC , PDB, DjVu , JPG .

grzbiet książki

grzbiet może być krawędzią (w oprawie zeszytowej) lub płaszczyzną (w oprawie klejonej) i może stanowić jeden arkusz razem z obiema okładzinami okładki, jak również może stanowić oddzielną płaszczyznę połączoną z okładzinami okładki za pomocą tkaniny, skóry lub pasków papieru. W dodatku przy bardziej skomplikowanych oprawach mogą istnieć dwa niezależne grzbiety – grzbiet wkładu i grzbiet okładki, ponieważ wkład może być połączony z okładką poprzez jej grzbiet lub poprzez jej okładziny (za pomocą wyklejki).

inicjał

początkowa, większa, często ozdobna, litera tekstu rozpoczynającego część książki lub artykuł w czasopiśmie.

interlinia

materiał justunkowy (ślepy) używany do powiększania odstępów między wierszami składu, grubości od 1 do 4 punktów, długości od 1/2 do 7 kwadratów.

ISBN

dziesięciocyfrowy symbol nadawany od r. 1971 (w Polsce 1974.) wszystkim książkom ukazującym się na świecie; składa się z czterech części: 1. grupa narodowa, językowa lub geograficzna (np. 83 - Polska), 2. wydawca, 3. konkretna książka , 4. numer kontrolny. Nadawany przez Bibliotekę Narodową

ISSN

symbol nadawany każdemu wydawnictwu ciągłemu, złożony z dwóch 4-cyfrowych części połączonych łącznikiem; obowiązuje od 1975 (norma ISO), w Polsce od 1977.

justowanie

wyrównywanie odległości między literami i wyrazami w tekście. Tekst może być wyrównany do lewego lub prawego marginesu lub obydwu marginesów łącznie.

- składu linotypowego wprowadzenie zmian w odstępach między wyrazami lub zapełnienie justunkiem miejsc niedrukujących, umożliwiające maszynie odlanie wiersza.

- składu ręcznego wypełnianie odpowiednim justunkiem odstępów między wyrazami lub wolnych miejsc poza tekstem, w celu otrzymania wiersza o określonej szerokości.

kapitaliki

czcionki o rysunku liter dużych (wersalików) lecz o wielkości i grubości oczka liter małych (bez wydłużeń górnych i dolnych).

kolofon

1. Informacje wydawnicze dotyczące opracowania redakcyjnego i technicznego książki;

2. w starych drukach – notatka umieszczona na końcu dzieła, zawierająca tytuł dzieła, nazwisko autora, miejsce i rok wydania oraz nazwisko drukarza.

korekta

1. Czytanie próbnych odbitek ze składu i nanoszenie poprawek (przy użyciu znormalizowanych znaków korektorskich); rodzaje: autorska (wykonywana przez autora), wydawnicza (wykonywana przez pracownika wydawnictwa - korektora).
2. Czynność wprowadzenia do składu poprawek wynikających ze zrobienia korekty.
3. Potoczna nazwa odbitek korektowych z naniesionymi poprawkami.

książka

1. Dokument graficzny (znaki pisma oraz inne symbole, obrazy) najczęściej w postaci kodeksu, o określonej liczbie stron, zawierający utrwaloną myśl ludzką.
2. Wydawnictwo zwarte zawierające tekst utrwalony graficznie.
3. Połączone jednobocznie arkusze papieru przeznaczone do zapisywania (np. książka hotelowa).
4. Potocznie synonim utworu piśmienniczego (np. literackiego).

łam

Pionowy blok zarezerwowany dla tekstu, leżący na kolumnie , posiadający określoną szerokość i długość, czym się różni od szpalty posiadającej tylko szerokość, a długość dowolną (określoną wielkością całości tekstu). W jednołamowym układzie kolumny jest to pas na kolumnie ograniczony marginesami, w układzie wielołamowym analogiczny pionowy fragment kolumny. Łam może być wypełniony wierszami tekstu, ale również tabelami, ilustracjami itd. Wstawienie ilustracji w łam nie powoduje zwiększenia ilości łamów, jest to nadal jeden łam wypełniony tekstem, tyle że przerwany ilustracją (w pionie jest zawsze tylko jeden łam). Łam jest efektem "łamania", czyli oddzielenia zwartego fragmentu wierszy od szpalty.

łamanie

formowanie kolumn książki lub czasopisma ze szpalt, klisz, wzorów, tytułów i ornamentów, na ogół według wskazówek zawartych w odbitkach korektorskich, lub według makiet wydawniczych.

margines

obszar pomiędzy polem tekstu a brzegiem arkusza papieru.

maszynopis

materiał napisany na maszynie do pisania lub obecnie na komputerze, sprawdzony, zaadiustowany, przeznaczony do składania lub składania i łamania, zawierający część tekstową, tabele, wzory oraz załączniki potrzebne do wytworzenia produktu poligraficznego.

mobi

Mobipocket SAto francuskaspółka, która opracowała i wytwarza MobipocketReader, czytnik e-bookdla niektórychosobistych asystentówcyfrowych (PDA), telefonów bezprzewodowych istacjonarnychsystemów operacyjnych. Pakiet oprogramowania Mobipocketjest przeznaczony dla PDA, smartfonów, telefonów komórkowych i czytników e-book zainstalowanych w urządzeniach opartych o systemy Symbian, Windows Mobile, Palm OS, webOS, Java ME, BlackBerry, Psion, Kindle iIliada. Mobipocket.comzostał kupiony przezAmazon.com (jedną z największych księgarń internetowych)w 2005 roku.Przejęciefirmy przez Amazon.combyło uważane zawynikiemzapowiedzifirmy Adobe Systems, że nie będzie jużsprzedawaćswojego oprogramowania do edycji i tworzenia e-book’ów

nakład

liczba jednego wydania książki, egzemplarzy jednego numeru czasopisma, gazety lub innego druku.

obwoluta

papierowa okładka z zakładkami, stosowana jako ochrona oprawy książki: spełnia również rolę reklamową.

okładka

zewnętrzna ochrona wkładu książki, wykonana z kartonu (oprawa miękka) lub tektury (oprawa twarda).

paleta (przestrzeń) barw

uporządkowany zestaw kolorów, ograniczony w pewien sposób w stosunku do całej gamy widzialnych barw . Widma fal elektromagnetycznych z zakresu od 380 do 780 nm (tj. światło widzialne) znalazły swe matematyczne modele w postaci trójwymiarowych przestrzeni barw. Dzięki tym modelom barwę można opisać nie tylko przez podanie jej widma, ale przez modele w różnym stopniu zbliżone do ludzkiej percepcji barwy, związanej z fizjologiąoka ludzkiego. Najważniejsze przestrzenie barw ujęto w normach międzynarodowych. Stosuje się je w różnych dziedzinach przemysłu: farbiarskim, tekstylnym, spożywczym, fotografii itd.

Utworzono różne modele przestrzeni barw, m.in.:

- RGB (oraz RGB z kanałem alfa RGBA) - jeden z modeli przestrzeni barw , opisywanej współrzędnymi RGB. Jego nazwa powstała ze złożenia pierwszych liter angielskich nazw barw: Rred (czerwonej), Ggreen (zielonej) i Bblue (niebieskiej), z których model ten się składa. Jest to model wynikający z właściwości odbiorczych ludzkiego oka, w którym wrażenie widzenia dowolnej barwy można wywołać przez zmieszanie w ustalonych proporcjach trzech wiązek światła o barwie czerwonej, zielonej i niebieskiej.

- CMYK - zestaw czterech podstawowych kolorów farb drukarskich stosowanych powszechnie w druku wielobarwnym w poligrafii i metodach pokrewnych (atramenty, tonery i inne materiały barwiące w drukarkach komputerowych, kserokopiarkach itp.). Na zestaw tych kolorów mówi się również barwy procesowe lub kolory triadowe. CMYK to jednocześnie jedna z przestrzeni barw w pracy z grafiką komputerową. Skrót CMYK powstał jako złożenie pierwszych liter angielskich nazw kolorów:

Cyjan – odcień niebieskiego , ale trochę bledszy i bardziej spłowiały, można go określić jako szarobłękitny lub sinoniebieski. Najbardziej podobne kolory to błękit, szafir i turkus. Nazywanie koloru cyjanowego kolorem "zielononiebieskim" jest błędem wynikającym z niezrozumienia różnic pomiędzy addytywną i subtraktywną metodą mieszania barw. W syntezie addytywnej kolor uzyskany w wyniku połączenia zielonego i niebieskiego.

Magenta – w syntezie addytywnej kolor uzyskany w wyniku połączenia czerwieni i niebieskiego. Najbardziej podobne kolory to fuksja, karmazyn i amarant.

Yellow – kolor bardzo podobny do żółtego, jednak trochę bledszy od typowej nasyconej żółcieni. W syntezie addytywnej kolor uzyskany w wyniku połączenia czerwieni i zielonego.

Karbon – kolor czarny , jednak o niezbyt głębokiej czerni

- CIEXYZ (CIE1931)

- CIELab (CIE1976)

- CIELUV

- HSV oznaczane również jako HSB

- HSL, HSI

- YUV oraz YQI

pagina (łac. stronica)

w poligrafii to liczba wskazująca kolejny numer stronicy. Paginę umieszcza się nad lub pod kolumną druku. Stronica recto ma paginę nieparzystą, a verso parzystą. Jeżeli blok tekstu nie sięga góry strony (np. na początku rozdziału) albo kończy się przed dołem strony (np. koniec rozdziału) to paginę można opuścić (odpowiednio: górną na początku rozdziału, dolną na końcu), jednak strona jest na pewno liczona. Żywa pagina – informacja drukowana u góry strony nad tekstem. Jest to najczęściej tytuł dzieła lub rozdziału, a w encyklopediach i słownikach pierwsze lub ostatnie słowo (lub jego pierwsza sylaba) na stronie.

pauza

kreska pozioma, inaczej myślnik. Może mieć długość dużej litery „N” w danym kroju i stopniu pisma i wtedy jest nazywana „En-myślnikiem” lub dużej litery „M” w danym kroju i stopniu pisma i wtedy jest nazywana „Em-myślnikiem”. En-myślnik umieszczamy między wyrazami oznaczającymi „trwanie”, na przykład określającymi upływ czasu w miesiącach, godzinach lub latach. Em-myślnik stosujemy, podobnie jak dwukropek czy nawias, aby odzwierciedlić nagłą zmianę myśli, lub w miejscu, gdzie przecinek byłby znakiem przystankowym zbyt słabym.

pdf

pdf (ang. Portable Document Format, przenośny format dokumentu) – format plików służący do prezentacji, przenoszenia i drukowania treści tekstowo-graficznych, stworzony i promowany przez firmę Adobe Systems. Język opisu pliku PDF jest okrojoną wersją języka programowania PostScript wzbogaconą o elementy hipertekstowe.Dostępna jest bezpłatnie pełna specyfikacja formatu PDF. 29 stycznia2007 firma Adobe postanowiła w całości otworzyć format PDF i przekazać jego pełną specyfikację organizacji AIIM. 2 lipca2008Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna ogłosiła uznanie PDF 1.7 za obowiązujący standard ISO 32000-1:2008.

przekazanie praw autorskich

Zgodnie z art. 17 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych twórcy przysługuje prawo do rozporządzania utworem. Daje to możliwość zawierania umów dotyczących prawa autorskiego do utworu. W umowie przenosi się tylko autorskie prawa majątkowe. Bowiem tylko autorskie prawa majątkowe stanowią przedmiot obrotu prawnego. Z chwilą przyjęcia utworu nabywca otrzymuje prawo do korzystania z utworu na określonym polu eksploatacji (np. wydawanie utworu, publikowanie, dodruk, itp. pola eksploatacji

register

zbieżność (pokrywanie się) padania na siebie wierszy kolumn, drukowanych po obu stronach arkusza papieru.

retusz

1. Graficzne poprawianie oryginału przeznaczonego do reprodukcji;

2. Poprawianie negatywów lub diapozytywów przez uwydatnienie szczegółów rysunku, powiększenie lub osłabienie gęstości optycznej, celem uzyskania maksymalnego podobieństwa odbitki z oryginałem lub zamierzonego przez autora efektu.

skład

materiał złożony według maszynopisu i adiustacji, z zachowaniem zasad i wymagań jakościowych przewidzianych normami i instrukcjami technologicznymi;

- akcydensowy skład przeznaczony do druku akcydensów;
- cyfrowy skład tekstowy z przewagą cyfr;
- dziełowy skład tekstów książek beletrystycznych, naukowych i in.;
- gładki skład tekstowy bez tabel, wzorów, klisz i innych utrudnień;
- matematyczny skład z przewagą wzorów matematycznych;
- nut skład złożony ręcznie czcionkami nut;
- obcojęzyczny skład w językach obcych;
- poezji skład utworów poetyckich;
- tabelaryczny skład tabel;

spacja

justunek drobny w stopniach od 6–20 punktów, o grubości mniejszej od połowy swojego stopnia. Inaczej nazywana odstępem międzywyrazowym. Jest to znak o kodzie ASCII 32, odpowiadający miejscu wolnemu między wyrazami.

spad

obszar druku , który wychodzi poza krawędź ostatecznej publikacji. Spad gwarantuje, że obszar druku będzie dochodził do samej krawędzi po przycięciu arkusza. Wielkość spadu dochodzi do 5 mm.

spis treści

wykaz części składowych wydawnictwa. W zależności od rodzaju wydawnictwa może obejmować takie elementy jak np. wstęp, rozdziały, podrozdziały, tytuły nagranych utworów muzycznych, tytuły nagranych filmów, nazwy programów komputerowych - w kolejności ich występowania - z podaniem numerów stronic, na których się zaczynają, lub innych informacji umożliwiających ich zlokalizowanie (np. numer kolejny i czas trwania nagrania muzycznego).

streszczenie autorskie

analiza dokumentacyjna sporządzona przez autora dokumentu pierwotnego lub przez niego autoryzowana, przeznaczona w zasadzie do publikowania w dokumencie pierwotnym.

strona tytułowa

pierwsza, a w przypadku stosowania przedtytułu – trzecia stronica dzieła, zawierająca tytuł główny, nazwisko autora, instytucję wydawniczą, miejsce i rok wydania.

wydawca

1. Edytor, osoba będąca pracownikiem oficyny wydawniczej (wydawnictwa ).
2. Osoba odpowiedzialna za merytoryczne przygotowanie audycji telewizyjnej lub radiowej, nagrania muzycznego, publikacji.
3. Potocznie synonim instytucji lub osoby, która doprowadziła do opublikowania jakiejś publikacji (wydawnictwa).